Donut met glazuur en hagelslag

Een torus heeft twee stralen: Major Radius is de afstand van het midden van de ring tot het hart van de buis, Minor Radius is de dikte van de buis zelf. Met 4.5 cm en 2.2 cm krijg je een donut van ruim 13 cm doorsnee -- een normale portiegrootte. De Location Z zet hem meteen zo dat de onderkant precies op de vloer rust.

Bekijk de donut van opzij (Numpad 1), zet röntgenzicht aan met Alt Z zodat je door de buis heen kan selecteren, en trek met B een rechthoek over de bovenste helft. Je selecteert zo een volledige band rond de ring: de hele bovenkant van het deeg.

Druk G, Z, en voor je typt zet je Proportional Editing aan met O. Typ dan 0.004 en Enter. Het muiswiel vergroot of verkleint tijdens het slepen de invloedscirkel (hier vooraf vastgezet op 5 cm): de geselecteerde band gaat omhoog, en de rest van de buis buigt zacht mee, in plaats van een harde knik te vormen.

Deselecteer alles (Alt A) en selecteer nu met B een klein stukje van de bovenrand, ergens opzij. Kleine, ongelijke plekken maken het verschil tussen een perfecte ring en een handgemaakte donut.

Verklein deze keer de invloedscirkel met het muiswiel tot ze net dat ene stukje raakt, en versleep het schuin naar buiten en omhoog. Zo krijgt de donut één kant die duidelijk boller is dan de rest.

Aan de andere kant van de ring selecteer je opnieuw een klein stukje van de bovenrand, deze keer voor een lichte inzakking in plaats van een bult.

Een klein negatief zetje in Z, weer met een kleine invloedscirkel. Twee bulten en een deukje: genoeg onregelmatigheid om overtuigend te zijn, niet genoeg om de vorm van een donut te verliezen.

Ook de onderkant van gerezen deeg is nooit helemaal glad: waar de donut op de bakplaat rustte, is hij lichtjes platgedrukt. Selecteer daarvoor, met een lage camerahoek, een klein stukje van de ONDERSTE rand.

Een klein zetje naar buiten en naar beneden, weer met een kleine invloedscirkel. Dit detail zie je zo dadelijk niet meer omdat de donut op de vloer komt te staan, maar het silhouet aan de zijkant wordt er wel net iets minder perfect rond door.

Terug naar Object Mode, en Add Modifier > Generate > Subdivision Surface. Twee niveaus in de viewport, drie bij het renderen: genoeg om de facetten van de torus te laten verdwijnen en je handmatige bulten in zachte, ronde deukjes te veranderen. Object > Shade Smooth haalt ook de laatste harde overgangen weg.

Selecteer de donut en druk Shift D, Esc om de kopie exact op dezelfde plek te laten staan. Noem de kopie GlazuurBron, en verwijder meteen de Subdivision-modifier die mee gekopieerd is: die past je dadelijk apart toe, ná het losmaken van de bovenkant.

Schakel naar vlakselectie met 3 en selecteer -- weer met röntgenzicht en een rechthoek, of vlak voor vlak met Shift-klik -- alle vlakken waarvan het midden boven het hart van de buis ligt. Dat wordt precies de kap die het glazuur straks vormt.

Druk P > Selection (Mesh > Separate > Selection): de geselecteerde vlakken verhuizen naar een nieuw object. Hernoem dat nieuwe object tot Glazuur. Het restant -- de onderkant van de kopie, die je niet meer nodig hebt -- verwijder je met X > Delete.

Selecteer Glazuur en voeg Add Modifier > Generate > Solidify toe. De Thickness bepaalt hoe dik de glazuurlaag wordt; Even Thickness houdt de dikte gelijkmatig, ook in de bochten van de ring.

Voeg daarna Add Modifier > Deform > Shrinkwrap toe, met Target de donut en Wrap Method op Nearest Surface Point. Een kleine positieve Offset houdt het glazuur net iets boven het gladde, onderliggende oppervlak van de donut -- zoals een echte glazuurlaag, die ook niet oneindig dun in het deeg wegzinkt.

Selecteer een handvol vertices op de rand van het glazuur, aan één kant, waar het glazuur het dichtst bij het deeg buigt.

G, Z, Proportional Editing aan met een kleine invloedscirkel, en trek de selectie omlaag. Een klein druppeltje langs de rand van het glazuur is precies het detail dat een render geloofwaardig maakt. Terug naar Object Mode en Shade Smooth voor het glanzende oppervlak.

Selecteer de donut, klik in Material Properties op New en noem het materiaal Deeg. Een warme goudbruine Base Color, een hoge Roughness voor een mat, gebakken oppervlak, en een beetje Subsurface zodat licht een fractie in het deeg doordringt, zoals bij echt gebak. Het glazuur bedekt alleen de bovenste helft, dus recht van opzij bekeken zie je het gebakken deeg onderaan nu in zijn volle kleur.

Nieuw materiaal Glazuur op het glazuurobject: een vrolijke roze Base Color, een lage Roughness voor de glans van suikerglazuur, en een dunne Coat-laag die er nog een extra, nat ogend laagje overheen legt.

Nog geen hagelslag, maar de vorm en de materialen staan: een organische donut met een dun laagje glazuur dat overtuigend om het deeg drapeert, inclusief het druppeltje aan de rand.

Voeg een cilinder toe, ver van de donut, met een straal van minder dan 1 mm en een lengte van net geen 4 mm -- de echte afmeting van een korrel hagelslag. Acht zijden zijn genoeg: op deze schaal ziet niemand het verschil met meer.

Schakel naar randselectie (2) en selecteer de rand bovenaan en onderaan -- de twee achthoekige dopjes van de cilinder. Alt-klik op een rand selecteert meteen de hele lus eromheen.

Ctrl B op die twee randen samen, met een paar segmenten: de scherpe dopjes worden ronde kopjes, zodat het staafje op een capsule begint te lijken in plaats van een rietje. Shade Smooth erna maakt de ronding zacht.

Geef het sjabloon een materiaal Hagelslag, maar zet in plaats van een vaste Base Color een Attribute-node (Add > Input > Attribute) ervoor, met Type op Geometry en Name op kleur. Dat attribuut bestaat vandaag nog niet -- dat bouw je dadelijk in de node-boom -- maar zodra het er is, geeft dit materiaal élke instantie zijn eigen kleur.

Dit staafje mag nooit rechtstreeks in een render verschijnen -- alleen de duizenden kopieën die de Geometry Nodes-boom er dadelijk van maakt. Zet daarom Renders uit in Object Properties > Visibility. Laat het wél zichtbaar in de viewport: de Object Info-node die je zo toevoegt, moet het object nog kunnen inlezen.

Selecteer Glazuur en kies Add Modifier > Generate > Nodes. Klik op New: Blender maakt een nieuwe, lege node-boom met alleen een Group Input en een Group Output, al met elkaar verbonden. Er verandert nog niets aan het glazuur -- de geometrie loopt gewoon ongewijzigd door.

Add > Geometry > Join Geometry voegt de gerealiseerde hagelslag samen met de ORIGINELE geometrie uit de Group Input. Koppel het resultaat aan Group Output. Zonder die Join Geometry zou je alleen de hagelslag overhouden en het glazuur zelf verdwijnen -- hier blijft het glazuur staan, met de hagelslag erbovenop.

Nog zonder kleur: elk hagelslagje is op dit moment gewoon zwart, want het Attribute-node in het materiaal leest een attribuut dat nog niet bestaat.

Add > Attribute > Store Named Attribute, Data Type op Color, Domain op Point, Name op kleur. Geometry komt nu van Distribute Points on Faces in plaats van rechtstreeks naar Instance on Points te gaan -- dit knooppunt schuift ertussen. Sluit de uitgang van dit knooppunt aan op Points van Instance on Points.

Random Value en Color Ramp produceren de kleur, Store Named Attribute schrijft ze weg op elk punt vóór het instantiëren.

Tot slot een derde Random Value (Float, 0.7 tot 1.4) rechtstreeks op Scale van Instance on Points: Blender vermenigvuldigt automatisch alle drie de assen met datzelfde getal, dus de staafjes blijven overal even dik in verhouding tot hun lengte. Niet elk hagelslagje is meer exact even groot.

Kleur, kanteling en grootte komen elk uit hun eigen Random Value, met een verschillend Seed-getal zodat ze onafhankelijk van elkaar variëren.

Zoom in op een stukje van het glazuur: elk staafje heeft nu zijn eigen kleur, zijn eigen lichte kanteling en zijn eigen grootte -- drie losse Random Value-knopen, elk met een ander Seed-getal, die samen een overtuigend willekeurig resultaat geven.

Selecteer Donut en Glazuur samen en druk Shift D om ze als één geheel te dupliceren, iets opzij. De Geometry Nodes-boom en het hagelslagje-sjabloon worden hergebruikt: de kopie krijgt automatisch haar eigen strooipatroon, gewoon omdat ze op een andere plek in de wereld staat.

S, 0.8, Enter maakt er een kleinere tweede donut van, en R, Z, 35, Enter draait hem een beetje, zodat de twee donuts niet als tweelingen naast elkaar liggen. Een klein verschil in maat en hoek maakt een compositie meteen levendiger.

F12. Twee donuts met een organische vorm, een glazuurlaag die overtuigend om het deeg drapeert, en honderden stukjes hagelslag, elk met zijn eigen willekeurige kleur, kanteling en grootte -- allemaal het werk van één kleine, herbruikbare Geometry Nodes-boom.