Hoofdstuk 75Sculpt mode volledig

De Mode-dropdown of Ctrl+Tab zet je in Sculpt Mode. De actieve brush staat links in de toolbar of via het brush-menu in de header; F ingedrukt houden en slepen wijzigt de Radius live, Shift+F doet hetzelfde voor Strength. Met een tekentablet leest Blender drukgevoeligheid uit om Strength en Radius automatisch te laten variëren — in het brush-paneel regel je per eigenschap (Strength, Radius, Jitter) of Pressure die stuurt.

Draw is de standaardbrush: hij trekt het oppervlak langs zijn normal naar buiten (of naar binnen met Ctrl). Clay en Clay Strips doen hetzelfde maar houden het volume beter in balans — Clay Strips laat rechthoekige, plateauachtige stroken na, de brush waarmee de meeste hard-surface-achtige sculpts beginnen. Crease trekt een scherpe groef of rand, en Blob stuwt een bolvormige bult op zonder de omgeving mee te trekken.

Grab verplaatst een heel stuk oppervlak mee met de muis, als een handvat. Snake Hook doet hetzelfde maar trekt een dunne, uitgerekte sliert mee — ideaal voor hoorns, tentakels of vingers uittrekken. Elastic Deform geeft een rubberachtig, uitdeinend effect rond het punt waar je klikt. Nudge duwt lokaal oppervlak opzij, Thumb plet het plat zoals een duim in klei, en Pose buigt een heel ledemaat rond automatisch gedetecteerde "gewrichten" — snel een pose aanpassen zonder een rig.

Smooth (ook te bereiken door Shift ingedrukt te houden bij vrijwel elke andere brush) middelt het oppervlak plaatselijk glad. Flatten en Fill/Scrape werken alle drie met een virtueel referentievlak: Flatten drukt alles naar dat vlak toe, Fill vult enkel de delen eronder op, Scrape schraaft enkel de delen erboven weg. Multiplane Scrape gebruikt twee vlakken tegelijk om een symmetrisch facet te snijden — perfect voor harde kaakslijnen en jukbeenderen. Pinch knijpt oppervlak naar de penseelas toe samen.

Layer bouwt een gelijkmatige laag dikte op, begrensd tot een maximum, zonder verder op te stapelen bij herhaalde streken — handig voor huidplooien met een consistente diepte. Inflate blaast het oppervlak langs zijn normal op als een ballon. De Cloth-brush simuleert een stukje stof-fysica onder de penseelstreek (rek, zwaartekracht, botsing met de rest van het mesh) voor natuurlijke plooien in kledingsculpts, en de Boundary-brush grijpt en trekt specifiek aan de open rand van een mesh.

Een mask beschermt delen van het mesh tegen elke sculpt-bewerking, als afplaktape. De Box Mask, Lasso Mask, Line Mask en Polyline Mask-tools tekenen een nieuw maskergebied; de Mask-brush zelf schildert een geleidelijke maskerwaarde. Ctrl tijdens het maskeren inverteert, en het menu Mask > Sharpen/Smooth/Invert/Clear (in de header) verfijnt het masker achteraf. Mask Extract zet het gemaskeerde gebied om in een volledig los, nieuw object.

Face Sets groeperen faces onder een eigen ID en kleur, zodat je met Box/Lasso/Line/Polyline Face Set snel een deel van een complex mesh kan isoleren (verbergen wat er niet toe hoort) zonder een aparte vertex group op te zetten. In tegenstelling tot een mask blijft een face set na het opslaan bruikbaar als selectiegereedschap, ook buiten Sculpt Mode, en dient het als basis voor Face Set Boundary-automatische randdetectie bij remeshen.

Dyntopo (aan/uit via het header-icoon of Ctrl+D) voegt on-the-fly extra geometrie toe precies waar je sculpt, en trekt hem weer samen waar je gladstrijkt — je hoeft dus nooit vooraf na te denken over resolutie. Detail Size bepaalt hoe fijn, in drie mogelijke methodes: Relative (ten opzichte van de brush-radius), Constant (een vaste wereldgrootte) en Brush (elke brush onthoudt zijn eigen detailniveau). Dyntopo bewaart geen nette quad-topologie en geen UV's — het is een werkgereedschap voor de sculpt-fase, niet voor het eindresultaat.

Voxel Remesh (Ctrl+R in Sculpt Mode, of de knop in het Remesh-paneel) bouwt op elk gewenst moment het hele mesh opnieuw op tot een gelijkmatig quad-achtig oppervlak met een vaste Voxel Size — de stap die je zet zodra dyntopo te grillig geworden is en je even orde op zaken wil stellen. QuadriFlow Remesh gaat een stap verder en probeert een net, laag-poly quad-net met bewuste edge flow te genereren, geschikt als basis voor retopo.

De Multires-modifier (hoofdstuk 71) is het alternatief zonder hertekenen: elk niveau blijft aan de vaste topologie van het basismesh gekoppeld, wat baking naderhand voorspelbaarder maakt maar minder vrijheid geeft dan dyntopo of remesh.

De Trim-tools (Box/Lasso/Line/Polyline) snijden in één beweging een heel stuk van het mesh weg of juist bij, met automatische remesh van de nieuwe rand — snel een grove basisvorm vastleggen voordat je in detail gaat. Mesh Filter past een gekozen vervorming (Smooth, Inflate, Sphere...) toe op de hele mesh of het gemaskeerde gebied in één sleepbeweging, Cloth Filter doet hetzelfde met stof-fysica, en Color Filter voor vertex-kleuren (Hue, Saturation, Brightness) zonder in Vertex Paint te hoeven gaan.

De X/Y/Z-knoppen in de header spiegelen elke penseelstreek live over de gekozen as (of assen tegelijk, voor bijvoorbeeld een viervoudig gespiegelde ornamentvorm). Radial Symmetry in het Symmetry-paneel herhaalt elke streek een ingesteld aantal keer rond een as — handig voor tandwielen, bloemblaadjes of andere rotatiesymmetrische vormen. Werkt het basismesh niet perfect symmetrisch, gebruik dan eerst Symmetrize uit hoofdstuk 68 om dat recht te zetten.