← Back to CoursesBlendercursus
Blendercursus
70. De toolbar
schoolium · Blendercursus
Blendercursus
70. De toolbar
FDeel F · Modelleren

Hoofdstuk 70De toolbar

Elke tool apart: extrude, inset, bevel, loop cut, knife, poly build, spin, en de rest

De verticale toolbar links van de 3D Viewport (T om te tonen/verbergen) geeft elke modelleerbewerking een eigen klikbare tool met een live gizmo in de viewport, in plaats van een menu-item dat je achteraf in het F9-paneel bijstelt.

13× uitleg3× ontleed3× naslag1× zelf doen1 oefenbestand16 beelden
beeld-tegel-f070-de-toolbarRECCONCEPT00:00:00:00schoolium
Uitleg · 70.1

Hoe een tool werkt

1/20

Elke tool in de toolbar toont, zodra je hem selecteert, zijn eigen gizmo in de viewport (meestal een pijl, cirkel of vlak) en zijn eigen opties onderaan de sidebar bij Tool (of in het paneel dat aan de gizmo hangt). Je sleept de gizmo om de bewerking uit te voeren, en ziet het resultaat live meebewegen — anders dan een menu-item, waar je eerst klikt en pas achteraf in het Adjust Last Operation-paneel (F9) de waarden bijstelt.

T toont of verbergt de hele toolbar; met ingedrukte Shift klik je een tweede tool aan zonder de eerste los te laten (tijdelijk wisselen). De cijfertoetsen W gevolgd door de positie in de balk werken ook als sneltoets per tool op sommige indelingen.

De verticale toolbar links van de 3D Viewport in Edit Mode, met alle tool-iconen zichtbaar en het actieve tool gemarkeerd.RECBLENDER 5.1 · F70-TOOLBAR-KOLOM00:00:00:001920×1080
shot-f70-toolbar-kolomDe verticale toolbar links van de 3D Viewport in Edit Mode, met alle tool-iconen zichtbaar en het actieve tool gemarkeerd.
Ontleed · 70.2

De Edit Mesh-toolbar, van boven naar onder

2/20
Dezelfde toolbar, nu met elk icoon genummerd van boven naar onder.
RECBLENDER 5.1 · F70-TOOLBAR-GENUMMERD00:00:00:001920×1080
shot-f70-toolbar-genummerdDezelfde toolbar, nu met elk icoon genummerd van boven naar onder.
Wijs een nummer aan: de camera zoomt in op dat onderdeel. Klik om vast te zetten.
  1. 1
    Select-tools

    Box/Circle/Lasso Select — zie hoofdstuk 67 voor de bijbehorende instellingen.

  2. 2
    Transform-gizmo's

    Move, Rotate, Scale, Transform (alle drie samen), Shear, Measure.

  3. 3
    Extrude-familie

    Vijf varianten onder één uitklapbaar icoon: Region, Manifold, Along Normals, Individual, to Cursor.

  4. 4
    Inset · Bevel

    Faces naar binnen dupliceren, of een rand/hoek afronden.

  5. 5
    Loop Cut · Offset Edge Loop · Knife · Bisect · Poly Build

    De snij- en opbouwtools.

  6. 6
    Spin · Smooth · Randomize

    Procedurele en organische bewerkingen op de selectie.

  7. 7
    Edge/Vertex Slide · Shrink/Fatten · Push/Pull · To Sphere · Rip

    Onderaan de fijne vervormings- en losscheur-tools.

Uitleg · 70.3

Extrude Region en Extrude Manifold

3/20

Extrude Region is de tool-versie van de bekende E-sneltoets: hij stoot de geselecteerde geometrie langs zijn normal naar buiten en voegt de verbindende faces toe, met een pijl-gizmo die je ook opzij (langs het vlak) kan verslepen. Extrude Manifold doet hetzelfde maar houdt automatisch rekening met meerdere, niet-aaneengesloten geselecteerde faces zodat het resultaat manifold blijft — geen dubbele of ontbrekende faces op de randen tussen de uitgestoten stukken.

Links het kale vlak, rechts na Extrude Region: de bovenste face uitgestoten en omhoog getrokken, met nieuwe zijfaces ertussen.RECRENDER · EEVEE00:00:00:001280×720
render-tool-extrude-regionLinks het kale vlak, rechts na Extrude Region: de bovenste face uitgestoten en omhoog getrokken, met nieuwe zijfaces ertussen.
Uitleg · 70.4

Extrude Along Normals, Individual en to Cursor

4/20

Extrude Along Normals stoot elke face langs zijn eigen normal uit in plaats van langs de gemiddelde richting van de hele selectie — nodig op een bolvormig of onregelmatig oppervlak waar een rechte extrude de vorm zou breken. Extrude Individual Faces gaat nog een stap verder en behandelt elke face apart, met zijn eigen schaal en richting: het klassieke effect voor kristallen, rotsblokken of een doorbroken gevel.

Extrude to Cursor (ook via Ctrl+klik met rechtermuisknop) stoot een nieuw punt of nieuwe geometrie uit recht naar de plek waar je klikt — snel een grillige omtrek natekenen vanuit een enkele vertex.

Twee ico-bollen: links een paar faces Extrude Along Normals (elk langs zijn eigen normal), rechts Extrude Individual Faces (elke face een eigen losse punt) — allebei het klassieke kristal-/rotsblokeffect.RECBLENDER 5.1 · F70-EXTRUDE-ALONG-NORMALS00:00:00:001920×1080
shot-f70-extrude-along-normalsTwee ico-bollen: links een paar faces Extrude Along Normals (elk langs zijn eigen normal), rechts Extrude Individual Faces (elke face een eigen losse punt) — allebei het klassieke kristal-/rotsblokeffect.
Naslag · 70.5

Toolkeymaps — de extrude-familie, inset en bevel

5/20
Toolactivatie — extrude/inset/bevel
ToolToetsActieOperator
Extrude RegionLEFTMOUSEExtrude Region and Movemesh.extrude_context_move
Extrude ManifoldLEFTMOUSEExtrude Manifoldmesh.extrude_manifold
Extrude Along NormalsLEFTMOUSEExtrude Region and Shrink/Fattenmesh.extrude_region_shrink_fatten
Extrude IndividualLEFTMOUSEExtrude Individual Faces and Movemesh.extrude_faces_move
Extrude to CursorLEFTMOUSEExtrude to Cursor or Addmesh.dupli_extrude_cursor
Inset FacesLEFTMOUSEInset Facesmesh.inset
BevelLEFTMOUSEBevelmesh.bevel
Uitleg · 70.6

Inset Faces

6/20

Inset Faces (I) dupliceert de geselecteerde faces een stukje naar binnen en verbindt ze met de rand — het begin van bijna elk paneel-, knoppen- of raamdetail op een hard-surface-model. Tijdens het slepen: I nogmaals wisselt tussen Individual (elke face apart naar binnen) en Region (de hele selectie als één geheel), B schakelt Boundary aan/uit (of de rand van de selectie meetelt), en scrollen wijzigt het aantal onderverdelingen.

Links de kale kubus, rechts na Inset Faces op de bovenste face: een kleinere, licht verzonken vlak binnen dezelfde rand.RECRENDER · EEVEE00:00:00:001280×720
render-tool-inset-facesLinks de kale kubus, rechts na Inset Faces op de bovenste face: een kleinere, licht verzonken vlak binnen dezelfde rand.
Uitleg · 70.7

Bevel (tool)

7/20

De toolbar-versie van Bevel werkt net als de gelijknamige modifier uit hoofdstuk 71, maar dan eenmalig en interactief: sleep om het Amount te bepalen, scroll om het aantal Segments te wijzigen, en tijdens het slepen wisselt S tussen Offset- en Width-modus, V zet Vertex Only aan (rond enkel de geselecteerde hoekpunten af, geen edges) en P schakelt een Profile-curve in voor een niet-cirkelvormige afronding.

Gebruik de tool voor een snelle, lokale afronding tijdens het modelleren; gebruik de modifier zodra je die afronding op het héle object en herhaalbaar wil houden, bijvoorbeeld omdat je de basisvorm nog verandert.

De Bevel-tool actief op een kubusrand, met de sidebar Tool-opties (Segments, Shape, Profile Type) zichtbaar naast de gizmo.RECBLENDER 5.1 · F70-BEVEL-TOOL-OPTIES00:00:00:001920×1080
shot-f70-bevel-tool-optiesDe Bevel-tool actief op een kubusrand, met de sidebar Tool-opties (Segments, Shape, Profile Type) zichtbaar naast de gizmo.
Ontleed · 70.8

Loop Cut, live

8/20
Een kubus met de gele preview-lijn van Loop Cut and Slide zichtbaar over een van de zijvlakken, voor het klikken.
RECBLENDER 5.1 · F70-LOOP-CUT-PREVIEW00:00:00:001920×1080
shot-f70-loop-cut-previewEen kubus met de gele preview-lijn van Loop Cut and Slide zichtbaar over een van de zijvlakken, voor het klikken.
Uitleg · 70.9

Loop Cut and Slide, Offset Edge Loop Cut

9/20

Loop Cut and Slide (Ctrl+R) toont eerst een gele previewlijn die volgt waar je muis staat; scrollen voegt extra, gelijk verdeelde lussen toe voor je klikt. Na de klik kan je de nieuwe lus meteen langs de omliggende edges schuiven (de "Slide") of met Escape/rechtsklik precies in het midden laten staan.

Offset Edge Loop Cut (Ctrl+Shift+R) voegt in plaats van één gecentreerde lus twee lussen toe, symmetrisch verschoven rond de geselecteerde edge — de snelste manier om een edge te "omkaderen" voor een latere bevel.

Links één gecentreerde loop cut, rechts twee symmetrisch verschoven lussen van Offset Edge Loop Cut rond dezelfde rand.RECBLENDER 5.1 · F70-LOOP-CUT-OFFSET00:00:00:001920×1080
shot-f70-loop-cut-offsetLinks één gecentreerde loop cut, rechts twee symmetrisch verschoven lussen van Offset Edge Loop Cut rond dezelfde rand.
Uitleg · 70.10

Knife en Bisect

10/20

Knife (K) snijdt vrij, punt voor punt, nieuwe edges dwars over bestaande faces: klik om een punt vast te leggen, C voor een snede die een hele loop volgt, Z om door het mesh heen te snijden in plaats van enkel het zichtbare oppervlak, en Enter om te bevestigen. Onmisbaar voor handmatige topologie die geen enkele automatische tool voorspelt.

Bisect snijdt het hele mesh in twee met een oneindig vlak dat je met de muis oriënteert, en kan de twee helften meteen laten samenvoegen (Fill), scheiden (Clear Inner/Outer) of gewoon splitsen zonder iets te verwijderen.

Links de hele bol, rechts na Bisect met Clear Inner en Fill: een halve bol met een dichte, vlakke snede.RECRENDER · EEVEE00:00:00:001280×720
render-tool-bisectLinks de hele bol, rechts na Bisect met Clear Inner en Fill: een halve bol met een dichte, vlakke snede.
Naslag · 70.11

Toolkeymaps — snijden en opbouwen

11/20
Toolactivatie — snijden/opbouwen
ToolToetsActieOperator
Loop CutLEFTMOUSELoop Cut and Slidemesh.loopcut_slide
Offset Edge Loop CutLEFTMOUSEOffset Edge Slidemesh.offset_edge_loops_slide
KnifeLEFTMOUSEKnife Topology Toolmesh.knife_tool
BisectLEFTMOUSEBisectmesh.bisect
Poly BuildLEFTMOUSEExtrude at Cursor Movemesh.polybuild_extrude_at_cursor_move
Poly BuildCtrl+LEFTMOUSEFace at Cursor Movemesh.polybuild_face_at_cursor_move
Poly BuildShift+LEFTMOUSEPoly Build Delete at Cursormesh.polybuild_delete_at_cursor
Uitleg · 70.12

Poly Build

12/20

Poly Build laat je een mesh vertex voor vertex en face voor face opbouwen door simpelweg in de lege ruimte of op bestaand mesh te klikken: klik op een lege plek om een nieuwe face te beginnen, sleep een edge om hem te verplaatsen, Ctrl+klik om een vertex toe te voegen op een bestaande edge, en X om een face weer weg te vegen. De snelste manier om vanaf een referentiefoto of scan een low-poly retopo-mesh met de hand op te bouwen.

Poly Build actief boven een referentiefoto: een deel van het mesh al opgebouwd uit vierhoeken, met de tool-cursor die de volgende face aangeeft.RECBLENDER 5.1 · F70-POLY-BUILD00:00:00:001920×1080
shot-f70-poly-buildPoly Build actief boven een referentiefoto: een deel van het mesh al opgebouwd uit vierhoeken, met de tool-cursor die de volgende face aangeeft.
Uitleg · 70.13

Spin

13/20

Spin draait de geselecteerde geometrie om een as die je met de gizmo instelt, en laat een spoor van nieuwe geometrie achter — in feite een interactieve Screw-modifier voor een eenmalige bewerking. Ideaal om vanaf een half profiel snel een vaas, een trapleuning of een schroefvormig element op te bouwen zonder de modifier-stack te belasten.

Eén klein rechthoekig profiel, 200° rondgedraaid met Spin om de Z-as tot een schaalvormig lint.RECRENDER · EEVEE00:00:00:001280×720
render-tool-spinEén klein rechthoekig profiel, 200° rondgedraaid met Spin om de Z-as tot een schaalvormig lint.
Ontleed · 70.14

Spin: as, hoek en stappen

14/20
Een half cirkelprofiel met de Spin-gizmo eromheen: de rode as-pijl, en in de sidebar Tool-opties Angle, Steps en Axis zichtbaar.
RECBLENDER 5.1 · F70-SPIN-GIZMO00:00:00:001920×1080
shot-f70-spin-gizmoEen half cirkelprofiel met de Spin-gizmo eromheen: de rode as-pijl, en in de sidebar Tool-opties Angle, Steps en Axis zichtbaar.
Uitleg · 70.15

Smooth en Randomize

15/20

Smooth (de tool, niet de modifier) vlakt de geselecteerde vertices interactief af terwijl je sleept — dezelfde wiskunde als de Smooth-modifier uit hoofdstuk 71, maar eenmalig en enkel op de selectie toegepast. Randomize verplaatst elke geselecteerde vertex een willekeurige afstand, met een sterkte die je met de gizmo aflezet — snel oppervlakteruis toevoegen aan een te perfecte vorm, bijvoorbeeld een rots of een verweerde muur.

Twee even ruw gestarte vlakken: links na Smooth (rustig, gladgestreken), rechts na Randomize (extra, opzettelijke ruis).RECBLENDER 5.1 · F70-SMOOTH-RANDOMIZE00:00:00:001920×1080
shot-f70-smooth-randomizeTwee even ruw gestarte vlakken: links na Smooth (rustig, gladgestreken), rechts na Randomize (extra, opzettelijke ruis).
Uitleg · 70.16

Edge Slide en Vertex Slide

16/20

Edge Slide schuift een of meerdere edges langs de omliggende edges, begrensd door de bestaande topologie — de vorm van het mesh blijft daarbij intact. Vertex Slide doet hetzelfde voor losse vertices, langs de edge waarop ze liggen. Beide tonen tijdens het slepen een percentage in de statusbalk; Alt ingedrukt houden schakelt Even (gelijkmatige verdeling in plaats van relatief aan de muispositie) aan.

Links een edge-loop die langs de verticale randen van de kubus omhoog geschoven is (Edge Slide), rechts één hoekpunt langs zijn edge naar binnen geschoven (Vertex Slide) — de vorm blijft in beide gevallen intact.RECBLENDER 5.1 · F70-EDGE-VERTEX-SLIDE00:00:00:001920×1080
shot-f70-edge-vertex-slideLinks een edge-loop die langs de verticale randen van de kubus omhoog geschoven is (Edge Slide), rechts één hoekpunt langs zijn edge naar binnen geschoven (Vertex Slide) — de vorm blijft in beide gevallen intact.
Naslag · 70.17

Toolkeymaps — vervormen en losscheuren

17/20
Toolactivatie — slide/shrink/rip
ToolToetsActieOperator
SpinLEFTMOUSESpinmesh.spin
SmoothLEFTMOUSESmooth Verticesmesh.vertices_smooth
RandomizeLEFTMOUSERandomizetransform.vertex_random
Edge SlideLEFTMOUSEEdge Slidetransform.edge_slide
Vertex SlideLEFTMOUSEVertex Slidetransform.vert_slide
Shrink/FattenLEFTMOUSEShrink/Fattentransform.shrink_fatten
Push/PullLEFTMOUSEPush/Pulltransform.push_pull
To SphereLEFTMOUSETo Spheretransform.tosphere
Rip RegionLEFTMOUSERipmesh.rip_move
Rip EdgeLEFTMOUSEExtend Verticesmesh.rip_edge_move
Uitleg · 70.18

Shrink/Fatten, Push/Pull en To Sphere

18/20

Shrink/Fatten (Alt+S als tool en als sneltoets) verplaatst elke vertex langs zijn eigen normal — de tool-versie van dezelfde bewerking uit het Mesh-menu, nu met een gizmo die je een directe visuele maat geeft. Push/Pull doet ongeveer hetzelfde maar rekent vanaf een gekozen middelpunt in plaats van per-vertex-normal. To Sphere trekt de hele selectie geleidelijk naar een perfecte bol, met de sterkte van 0 (geen effect) tot 1 (volledige bol) live afleesbaar aan de gizmo.

Links het platte grid, rechts na Shrink/Fatten: elke vertex een stuk langs zijn eigen normal naar buiten, tot een koepelvorm.RECRENDER · EEVEE00:00:00:001280×720
render-tool-shrink-fattenLinks het platte grid, rechts na Shrink/Fatten: elke vertex een stuk langs zijn eigen normal naar buiten, tot een koepelvorm.
Uitleg · 70.19

Rip Region en Rip Edge

19/20

Rip Region is de tool-versie van V: hij trekt de geselecteerde geometrie los van de rest van het mesh en laat je hem meteen verslepen, met een richtingsgizmo die aangeeft langs welke kant het scheuren zal gebeuren als er meerdere opties zijn. Rip Edge (de tool-versie van Alt+D/"Extend Vertices") trekt in plaats van de bestaande selectie een nieuwe rand edges uit de rand van de selectie, wat je in de praktijk gebruikt om een oppervlak geleidelijk te laten uitdijen zonder een volledige Extrude.

Twee vlakken met een echte scheur: de losgetrokken geometrie deelt geen vertices meer met de rest, met een duidelijke kloof ertussen.RECBLENDER 5.1 · F70-RIP-TOOLS00:00:00:001920×1080
shot-f70-rip-toolsTwee vlakken met een echte scheur: de losgetrokken geometrie deelt geen vertices meer met de rest, met een duidelijke kloof ertussen.
Zelf doen · 70.20

Zelf proberen: een paneel met inset en bevel

20/20

Open start_toolbar.blend: een vlakke plaat staat klaar. Werk er met de toolbar-tools een ingelaten paneeldetail met afgeronde rand in.

  1. 1Selecteer de bovenste face en gebruik de Inset Faces-tool om een kleine rand naar binnen te trekken.
  2. 2Gebruik Extrude Region om het ingesloten vlak een paar millimeter te laten inzinken.
  3. 3Selecteer de nieuwe randen van dat verzonken vlak en gebruik de Bevel-tool met 3 segmenten om ze af te ronden.
  4. 4Gebruik Loop Cut and Slide om een extra ondersteunende lus rond het paneel toe te voegen.
  5. 5Controleer het resultaat met de Smooth-tool op een klein oneffen plekje.
Gelukt als…Een plaat met een net verzonken, afgerond paneel — volledig met toolbar-tools opgebouwd, zonder één keer het Mesh-menu te hoeven openen.
Sleep om rond te draaien
001
start_toolbar.blend
Plaat1 materialen8 vertices