Wat is het eindproduct precies?
Minimumeisen (iedereen)
- Kast van ±30 × 42 cm met hellend speelveld (6-8°)
- Minstens 1 werkende flipper met eigen drukknop (2 is de norm)
- Launcher die de bal in het spel brengt
- Minstens 2 score-sensoren die punten geven
- Score zichtbaar (display of duidelijk LED-systeem)
- Balverlies-detectie: 3 ballen per spel, dan game-over-signaal
- Minstens 2 LED-effecten + 2 geluiden (start/score/game-over)
- Eigen thema + naam op de kast
- Bijgewerkt schema + logboek van het bouwproces
Sterretjes-doelen (uitbreidingen)
- High-score die onthouden blijft ⭐
- Bonus-combo's (2 sensoren kort na elkaar = extra punten) ⭐
- Attract-mode: lichtshow als niemand speelt ⭐
- Pop-bumper die de bal actief wegduwt ⭐⭐
- Multiball ⭐⭐
- Solenoïde-flipper (12 V, onder begeleiding) ⭐⭐⭐
- Achterwand met verlicht artwork (backglass) ⭐
Elke ⭐ levert bonus-XP en telt mee voor de jury-categorie "beste techniek".
De bouwfase, week per week
Week 27 — Bouwstart: het productieproces 12 – 16 apr
- Van vergunning naar werkplan: werkvolgorde bepalen (wat eerst?), wat kan parallel (printjes in de wachtrij terwijl je zaagt), deadlines per subsysteem. Dit werkplan ís leerstof (LPD 11) en hangt boven de werkpost.
- Kastbodem + zijwanden op maat: MDF/multiplex zagen volgens plan (of dik karton/foamboard als houtbewerking niet kan — werkt prima voor een tafelmodel).
- Printwachtrij vullen: flippers, launcher-onderdelen, bumpers, sensorhouders.
Week 28 — Kast & speelveld 19 – 23 apr
- Helling monteren (pootjes achteraan of wig), launcher-baan langs rechts, boogje bovenaan zodat de bal het speelveld inrolt, terugloopgoot naar de uitvalopening tussen de flippers.
- Baltest-ritueel aan het einde van élke les: bal 10× laten rollen — blijft hij nergens hangen? Elke hapering nu fixen is er straks geen.
Week 29 — Flippers & launcher erin 26 – 30 apr
- Servo's onder het speelveld, flippers erdoorheen op de as, flipperknoppen in de zijwanden (boren + monteren). Launcher definitief vast.
- Mijlpaal: de eerste speelbare versie — zonder score, maar je kan de bal lanceren en flipperen. Wie deze mijlpaal haalt vóór mei: +50 XP "First Playable".
Week 30 — Elektronica-week 3 – 7 mei · do+vr vrij (Hemelvaart)
- Korte week: score-sensoren op hun definitieve plek, LED's en buzzer monteren, alle kabels netjes gebundeld naar de Arduino (kabelplan + labels — chaos hier = uren debuggen later).
- Schema van de eigen kast bijwerken: dit wordt een verplicht onderdeel van het einddossier.
Week 31 — Programmeerweek 1: spellogica 10 – 14 mei
- Eerst de flowchart van het hele spel: start → 3 ballen → per sensor punten + effect → bal weg? → volgende bal → game-over-show.
- Dan bouwen in mBlock: score-variabele, ballen-teller, sensor-events met ontdendering, display-update.
Week 32 — Programmeerweek 2: finesse 17 – 21 mei · ma vrij (Pinksteren)
- High-score, bonuspunten, attract-mode, start-knop-flow. Wie klaar is: sterretjes-doelen, side quests of Helper-XP verdienen bij klasgenoten.
Week 33 — De grote testweek 24 – 28 mei
- Testcarrousel: iedereen speelt 3 ballen op de kast van 3 klasgenoten en vult een feedbackformulier in (werkt alles? is het eerlijk? is het léuk?). Kwaliteitszorg zoals in een echt bedrijf (LPD 12).
- Verbeterlijst prioriteren: eerst wat het spel breekt, dan wat het spel beter maakt.
Week 34 — Thema & decoratie 31 mei – 4 jun
- Elke kast een thema en een naam: backglass ontwerpen (tekenen/printen), speelveld-artwork, bumper-stickers. Usability-check: snapt een speler zonder uitleg wat te doen?
Week 35 — Afwerkweek + generale 7 – 11 jun
- Laatste prints en fixes, kabels wegwerken, alles vastzetten (de arcade-dag is intensief!).
- Pitch voorbereiden (2 min): concept, moeilijkste probleem + hoe opgelost, waar ben je trots op. Portfolio/logboek afronden en inleveren.
Week 36 — Examen-/reserveweek 14 – 18 jun
- Uitloop voor wie nog niet klaar is; anderen helpen de arcade opbouwen (posters, scorelijsten, ticketjes voor bezoekers) of jagen op laatste side quests.
👑 BOSS 5 — DE ARCADE-DAG week 37 · 21 – 25 jun · grote eindevaluatie
Het lokaal (of de refter!) wordt een speelhal: alle kasten opgesteld, iedereen speelt op alles. Jury: leerkracht(en) + directie/ouders/een andere klas. Programma: opbouw → pitches van 2 min → vrij spelen + jurering → prijsuitreiking.
- Rubric-evaluatie per kast: werking & techniek · ontwerp & afwerking · proces & dossier · pitch (zie rubric).
- Prijzen: 🏆 Pinball Wizard (totaalwinnaar) · 🔧 Beste techniek · 🎨 Mooiste design · 🎯 Hoogste high-score · ❤️ Publieksprijs.
Beloning: +400 XP tot +600 XP + eeuwige roem.
Week 38 — Cooldown ma 28 – wo 30 jun
- Kasten mee naar huis (of expo voor de opendeurdag), materiaal inventariseren voor volgend jaar, jaar-reflectie: wat zou jij de volgende 2A-klas aanraden? XP-eindstand + laatste badges.
Individueel ↔ team: zo schakel je om
Dit plan gaat uit van een individuele kast per leerling. Beslis je later toch voor teams (bv. door budget, printercapaciteit of klasgrootte), dan verandert er weinig aan de planning — wel aan de organisatie:
| Individueel (basis) | Team van 2-3 | Eén klaskast | |
|---|---|---|---|
| Kastformaat | ±A3 (30×42 cm) | ±50×70 cm, meer features | Volwaardige kast; teams bouwen elk een module |
| Rolverdeling | iedereen alles | rollen roteren per week (CAD / elektronica / bouw / code) | vaste module-teams: flippers, launcher, score, show, kast |
| Evaluatie | rubric per leerling | rubric per team + individueel logboek + peer-beoordeling | module-rubric per team + integratie-bonus |
| Budget/printtijd | hoogste | ±half | laagste |
| Risico | tijdsdruk per leerling | meelifters (ondervang met logboek!) | integratie-chaos (plan een integratieweek extra) |
Levels 1-4 blijven identiek in alle scenario's — daar werkt iedereen sowieso (grotendeels) individueel aan de vaardigheden.
Materiaal voor dit level (per kast)
- MDF/multiplex 6-9 mm: bodem + zijwanden (±0,5 m² per kast) — of dik karton/foamboard.
- 2 servo's (uit level 3-4) + geprinte flippers, 2 arcade-drukknoppen (zijkant), 1 startknop.
- 2-4 score-sensoren (microswitch/IR/contact), TM1637- of LCD-display, 5-10 LED's, buzzer.
- Launcher: veer of elastiek + geprinte plunjer/geleider. Bal: knikker of stalen kogel 17 mm.
- Arduino Uno (uit de kit), breadboard of schroefklem-shield (aanrader! trilvast), jumperdraden, kabelbinders, warmlijm, schroefjes.
- Decoratie: verf/stickers/geprint artwork.
Richtprijs zelfbouwmateriaal per kast (zonder herbruikbare kit-onderdelen): ±€15-25. Volledige lijst: Materiaal & budget.
Valkuilen & tips
De printer-wachtrij is de grootste risicofactor. Alle flippers/launchers/
bumpers moeten in week 27-29 door de printer. Reken: 20 leerlingen × ±3 uur printwerk = 60 printuren.
Start de wachtrij desnoods al in week 26 (na de vergunning) en print 's nachts.
Breadboard in een trillende kast = losse draadjes. Voor de eindkast is een
schroefklem-shield (screw terminal shield, ±€4) goud waard. Alternatief: draden vastlijmen op het
breadboard en het board vastschroeven.
Mijlpalen zichtbaar maken: hang een klas-poster met de vier mijlpalen
(kast af → first playable → score werkt → thema af) en laat leerlingen hun naam-magneet verplaatsen.
Zo zie jij én zij meteen wie hulp nodig heeft.
Reserveer de laatste 10 minuten van elke les voor opruimen + logboekfoto.
Een bouwproject van 9 weken zonder opruimdiscipline eindigt in chaos en kwijtgeraakte onderdelen.
Voorbereidingschecklist leerkracht
- Hout/plaatmateriaal besteld en (eventueel) voorgezaagd op kastmaat
- Schroefklem-shields of montage-oplossing per kast geregeld
- Printcapaciteit doorgerekend (uren per leerling × aantal leerlingen)
- Arcade-dag: datum vastgelegd, jury uitgenodigd, locatie gereserveerd
- Prijzen/certificaten voor de vijf categorieën gemaakt
- Mijlpalen-poster + naam-magneten opgehangen