1 · De pratende kat

Je allereerste Scratch-script. Je laat de kat naar het midden van het speelveld springen, "Hallo!" zeggen, een stukje wandelen en nog iets zeggen. Klein project, maar je leert er meteen de drie belangrijkste dingen mee: een hoedblok dat je script start, blokken die van boven naar onder worden uitgevoerd, en het verschil tussen een blok dat wacht en een blok dat doorgaat.

★☆☆ makkelijk 6 stappen ongeveer 20 minuten

Wat leer je?

  • Wat een script is en waarom het bij een hoedblok begint
  • Een sprite exact plaatsen met coördinaten (x en y)
  • Laten praten met een tekstballon
  • Het verschil tussen "zeg ... gedurende 2 seconden" en "zeg ..."

Wat heb je nodig?

  • Een nieuw, leeg Scratch-project
  • De kat-sprite (die staat er standaard al op)
  • Geen extra achtergrond, geen extra sprites

Nog niet vertrouwd met de editor? Lees eerst De werkplek.

Stap voor stap

Bij elke stap zie je precies welk blok je moet slepen en waar het hoort. Vink een stap af als hij klaar is — je browser onthoudt dat.

1

Zet het startblok neer

Gebeurtenissen

Klik links op de gele categorie Gebeurtenissen en sleep het bovenste blok naar het lege codegebied. Dit is een hoedblok: het heeft een ronde bovenkant, want er kan niets bovenop. Alles wat je er straks onder klikt, start zodra iemand op de groene vlag drukt.

als wordt aangeklikt
  • Het gele hoedblok staat in mijn codegebied
2

Laat de kat naar het midden springen

Beweging

Ga naar de blauwe categorie Beweging en zoek "ga naar x: ... y: ...". Sleep het blok tot vlak onder het gele hoedblok — je ziet een lichte schaduw verschijnen als het gaat vastklikken. Laat los en de twee blokken zitten aan elkaar. Typ nu 0 in beide vakjes.

als wordt aangeklikt
ga naar x: 0 y: 0
Waarom? Zonder dit blok start je kat op de plek waar hij bij de vorige keer eindigde. Nu begint elke ronde netjes in het midden — dat is (0, 0).
  • Het beweging-blok hangt vast onder het hoedblok
3

Laat de kat "Hallo!" zeggen

Uiterlijk

Klik op de paarse categorie Uiterlijk. Het bovenste blok is "zeg Hallo! gedurende 2 seconden". Sleep het onder je vorige blok. Je mag de tekst aanpassen — typ bijvoorbeeld je eigen begroeting in het witte vakje.

als wordt aangeklikt
ga naar x: 0 y: 0
zeg Hallo! Ik ben een kat. gedurende 2 seconden
  • Mijn kat zegt iets

Testmoment — klik op de groene vlag

controle

Klik rechtsboven op de groene vlag. De kat springt naar het midden en zegt twee seconden lang iets. Werkt het niet? Loop deze lijst af:

  • Zitten alle drie de blokken écht aan elkaar vast, of zweven ze los? Sleep het bovenste blok een stukje — de rest hoort mee te bewegen.
  • Staat het gele hoedblok bovenaan? Zonder dat blok gebeurt er niets als je op de vlag klikt.
  • Heb je de kat-sprite geselecteerd onderaan rechts (niet per ongeluk een andere)?
  • De kat begroet me als ik op de vlag klik
5

Laat de kat wandelen

Beweging

Terug naar Beweging: sleep "beweeg 10 stappen" onderaan je script en verander de 10 in 100. Klik op de vlag — de kat verschuift nu na zijn begroeting een flink stuk naar rechts.

als wordt aangeklikt
ga naar x: 0 y: 0
zeg Hallo! Ik ben een kat. gedurende 2 seconden
beweeg 100 stappen
Let op: "beweeg" verplaatst de sprite in de richting waar hij naar kijkt. Een nieuwe sprite kijkt standaard naar rechts, dus hij loopt naar rechts. Zet er een negatief getal in (bijvoorbeeld -100) en hij loopt achteruit.
  • De kat verschuift naar rechts
6

Sluit af met een tweede zin

Uiterlijk

Sleep nog een "zeg ... gedurende ... seconden"-blok onderaan en typ er een afsluiter in. Je script is nu compleet: starten → plaatsen → praten → lopen → praten.

als wordt aangeklikt
ga naar x: 0 y: 0
zeg Hallo! Ik ben een kat. gedurende 2 seconden
beweeg 100 stappen
zeg Tot ziens! gedurende 2 seconden
  • Mijn opdracht 1 is af

Het volledige script

Zo ziet je afgewerkte project eruit. Vergelijk het met wat er op jouw scherm staat.

als wordt aangeklikt
ga naar x: 0 y: 0
zeg Hallo! Ik ben een kat. gedurende 2 seconden
beweeg 100 stappen
zeg Tot ziens! gedurende 2 seconden
De klassieke beginnersfout Gebruik je het korte blok "zeg Hallo!" (zónder "gedurende ... seconden") en zet je er meteen een tweede "zeg"-blok onder, dan zie je alléén de laatste tekst. Scratch voert die twee blokken namelijk binnen een duizendste seconde uit — de eerste ballon verdwijnt voor je ogen hem kunnen zien. Wil je dat een tekst blijft staan, gebruik dan de versie mét seconden, of zet er een "wacht 1 seconden"-blok (categorie Besturing) tussen.

Uitdagingen

Klaar en nog tijd over? Deze drie uitdagingen hebben géén uitgewerkte oplossing — zoek zelf uit hoe je ze oplost. Alle blokken die je nodig hebt, ken je al.

A

Heen en weer

makkelijk

Laat de kat na zijn wandeling ook weer terug naar het midden lopen, en dan pas "Tot ziens!" zeggen. Tip: welk getal zet je in een tweede "beweeg"-blok?

B

Een gesprek met twee sprites

middel

Voeg een tweede sprite toe (klik rechtsonder op de kat-met-plusje). Geef die ook een eigen script met een hoedblok, en laat de twee om beurten praten. Tip: gebruik "wacht ... seconden" uit de categorie Besturing zodat sprite 2 pas begint als sprite 1 klaar is.

C

Een echt gesprekje

pittig

Zoek in de blauwe categorie Waarneming het blok "vraag ... en wacht". Laat de kat vragen hoe jij heet, en daarna antwoorden met jouw naam erin. Tip: je hebt het ronde blokje antwoord nodig, én het blok samenvoegen uit de groene categorie Operatoren. (Dit is precies wat je in opdracht 6 uitgebreid leert.)

Alle opdrachten 2 · Bestuur je sprite