Zeg bij elke vraag de punten mee en spreek af dat ‘Tonen!’ het enige moment is waarop antwoorden omhoog gaan. Streep gestelde vragen door: zo groeit de moeilijkheid vanzelf. Is een categorie op, lees dan een vraag van een andere. Kondig de kasteelvraag aan met een trommelroffel.
Niemand moet Halloween vieren om mee te doen: de Halloween-vragen gaan over de geschiedenis van een herfstfeest, de rest over natuur, taal en rekenen. Bij de doe-opdrachten schuiven de kinderen de stoelen onder de tafel, staan ze niet op stoelen of tafels en duwen ze niet. Een kind dat liever niet beweegt of blind tekent, doet een andere taak (bijvoorbeeld de tijd tellen) en het team telt gewoon mee. Beloon met een sticker of applaus in plaats van snoep en laat nooit een team uitlachen.
Een antwoord telt als het hetzelfde bedoelt als het antwoord in de lijst. Kleine spelfouten, een lidwoord ervoor (‘de Kelten’, ‘de uil’) of een eenheid erbij (‘2400 gram’) mogen. Bij de Taal-vragen 5 tot 8 telt de spelling wel, want daar gaat de vraag over spelling.
Pompoenen, vraag 3: ‘pitten’ en ‘pompoenpitten’ zijn juist. Pompoenen, vraag 4: het antwoord is ‘winter’ (niet ‘herfst’, want de Kelten kenden vooral zomer en winter). Nachtdieren, vraag 7: ‘echolocatie’ is het woord, ‘echo’ alleen is niet genoeg. Herfst, vraag 2: ‘herfstvakantie’ is het antwoord, de oudere naam ‘Allerheiligenvakantie’ is ook juist. Herfst, vraag 4: ‘langer’ is juist; ‘een uur langer’ ook.
Rekenen: een breuk als ‘drie vierde’ in de vraag hoeft niet in het antwoord terug te komen. Het antwoord is altijd een geheel getal.
Pompoenen, vraag 4 en 7: voor de Kelten bestond het jaar vooral uit twee seizoenen, zomer en winter. Samhain was hun feest in onder meer Ierland en Schotland, op het einde van de oogst en het begin van de winter, de donkere maanden. Uit dat feest groeide Halloween. Vraag 6: in Ierland en Schotland holden mensen vroeger knollen uit, pas later gebruikte men in Amerika de pompoen, omdat die er veel groeit en groot en zacht is. Vraag 8: de komkommerfamilie bevat ook meloenen, pompoenen en courgettes.
Nachtdieren, vraag 5: een mot is een nachtvlinder en heeft vaak gewone, grijsbruine kleuren. Vraag 8: 3 spinnen hebben 24 poten en 2 insecten 12 poten, samen 36. Vraag 7: een vleermuis zendt hoge geluiden uit en hoort de echo, zodat hij prooien en obstakels ‘ziet’.
Herfst, vraag 4: op de laatste zondag van oktober gaat de klok om 3 uur terug naar 2 uur, dus de nacht duurt een uur langer. Vraag 5: de bladeren zijn in werkelijkheid nooit alleen groen, de gele en oranje kleuren zaten er altijd al in en worden zichtbaar als het bladgroen verdwijnt. Vraag 6: de vliegenzwam is giftig, dus nooit proeven. Vraag 7: dauw ontstaat als waterdamp uit de lucht op een koel oppervlak condenseert. Vraag 8: 30 + 31 + 30 = 91 dagen.
Taal, vraag 5: de stam van ‘weven’ is ‘weef’ en bij ‘hij weeft’ komt er een t achter. Vraag 6: de stam ‘bak’ eindigt op een k, die in ’t kofschip zit, dus de verleden tijd is ‘bakte’. Vraag 7: een korte klinker in ‘spin’ geeft een dubbele n voor ‘-etje’. Vraag 8: bij het meervoud van ‘huis’ wordt de s een z: huizen.
Rekenen, vraag 6: 2 kg is 2000 g en 400 g erbij is 2400 g. Vraag 7: maal gaat voor plus, dus eerst 5 x 6 = 30 en dan 9 + 30 = 39. Vraag 8: 48 : 8 = 6 en 5 x 6 = 30.
Proefvraag in het spelverloop: 6 x 7 = 42. Gebruik die vraag enkel om het spel uit te leggen en lees ze niet voor tijdens het spel.
| Rest | Categorie | Vakjes zonder pictogram |
|---|---|---|
| 1 | Pompoenen (Halloween en pompoenen) | 7, 13, 25, 31 |
| 2 | Nachtdieren (dieren van de nacht) | 2, 14, 20, 32 |
| 3 | Herfst (herfst en natuur) | 3, 9, 21, 27 |
| 4 | Taal | 10, 16, 28, 34 |
| 5 | Rekenen | 5, 17, 23, 35 |
| 0 | Doe-opdracht | 6, 12, 18, 24, 30 |
| Vakje | Pictogram | Wat gebeurt er? |
|---|---|---|
| 1 | Start | alle pionnen starten hier; geen vraag |
| 4 en 19 | Pompoen | naar het vakje en nog eens gooien |
| 8 en 26 | Web | naar het vakje en de volgende beurt wachten |
| 11, 22 en 33 | Spin | naar het vakje en meteen 3 vakjes terug |
| 15 en 29 | Spook | naar het vakje en ruilen met het team er net voor |
| 36 | Kasteel | FINISH: kasteelvraag (moeilijke vraag, 3 punten) |
| Vraagnummer (in elke categorie) | Moeilijkheid | Punten |
|---|---|---|
| 1, 2 en 3 | makkelijk | 1 |
| 4, 5 en 6 | gemiddeld | 2 |
| 7 en 8, en de kasteelvraag | moeilijk | 3 |
| Bonusraadsel | verrassing | 1 |
Zeg de categorie, het vraagnummer en de punten (‘Taal, vraag 4, twee punten’) en lees dan de vraag. Neem telkens de eerstvolgende vraag van die categorie die nog niet gesteld is en streep ze door, zodat de vragen vanzelf moeilijker worden. Is een categorie op, lees dan een vraag van een andere categorie voor. Een effect van een pictogram lokt nooit een tweede pictogram uit: na een spin van 3 terug volgt geen nieuw effect.
Lees de opdracht voor, geef een startsignaal en laat alle teams de opdracht op hetzelfde moment uitvoeren. Geef een duim omhoog aan elk team dat het echt goed deed: enkel die teams krijgen de punten. Het team aan de beurt verzet zijn pion alleen als het de opdracht goed deed.
